Tema e Zekatit dhe Sadaksë së Fitrit ka qenë një debat i vazhdueshëm midis qarqeve të ndryshme të besimtarëve, të shoqatave, fondacioneve apo edhe grupimeve të ndryshme që veprojne apo operojnë në emër të fesë.
Kujt i takon zekati?
Kush janë kategoritë që përfitojnë nga zekati?
Kush është i obliguar me zekatin?
Kush ka të drejtë ta mbledhë zekatin?
Kush është autoriteti përcaktues i masave?
dhe shumë pyetje të tjera që vazhdimisht i shqetësojnë besimtarët për një nga obligimet më të rëndësishme në fenë e tyre siç është detyrimi i zekatit.
Në disa vende kjo është sanksionuar me fetva dhe është shtruar qartë infrastruktura e orientimit të këtyre sadakave, ndërsa në disa vende të tjera akoma nuk ështe gjetur rruga e duhur institucionale dhe operohet pothuajse në mënyrë krejt joformale. Por mbi të gjitha, ajo që ka më tepër interes për një besimtar është fakti se sa e rregullt është rruga për të qene sa më i pranuar zekati apo sadakaja e tij.
Mes këtyre dilemave dhe situatave gjendeshin edhe besimtarët mysliman të Bosnje Hercegovinës para 13 vitesh, derisa Bashkësia Islame e atjeshme del me një fetva zyrtare për besimtarët e saj. Më poshtë iu përcjellim fetvanë e Bashkisë Islame të Bosnje Hercegovinës:
"FETVA ZYRTARE
Mbi Zekatin dhe Sadekatul-Fitrin
Reisu-l-ulema i Bashkësisë Islame të Bosnjës dhe Hercegovinës
4 gusht 2012
FETVA MBI ZEKATIN – Reisu-l-ulema, 4 gusht 2012
Lavdërimi i takon Allahut të Madhëruar për dhuntinë e imanit, për bekimin e islamit dhe për mirësinë e xhematit. Vetëm nga Allahu i Plotfuqishëm kërkojmë udhëzim, ndihmë, falje dhe mbrojtje nga e keqja brenda nesh dhe tek të tjerët. Dëshmojmë se nuk ka zot tjetër përveç Allahut dhe se Muhamedi është i Dërguari i Tij.
Në Kur’anin Famëlartë, Allahu thotë:
“Nuk ka dhunë në fe – udhëzimi është bërë i qartë nga devijimi...” (2:256)
“Sot jua kam përsosur fenë tuaj dhe jam i kënaqur me Islamin si fe për ju...” (5:3)
“Çdonjërit prej jush i kemi dhënë një ligj dhe një rrugë të caktuar...” (5:48)
Tri shtyllat e Islamit: Akideja (besimi), Sheriati (ligji hyjnor) dhe Hilafeti/Imameti (udhëheqja fetare).
Akideja është mënyra për të përjetuar besimin dhe dritën e udhëzimit. Shtylla e dytë, Sheriati, përfaqëson sistemin e normave hyjnore që rregullojnë jetën shoqërore përmes drejtësisë dhe dinjitetit. Kurse Hilafeti është forma e organizimit të komunitetit me imam dhe autoritet shpirtëror e moral.
Hadithi i Huzejfe bin el-Jemanit thekson se nuk ka islam pa xhemat, e as xhemat pa imam. Në kohë sfidash, myslimanët duhet të kapen për udhëheqjen e tyre fetare.
Prandaj, duke u mbështetur në Menshurën dhe kompetencat e mia, shpall këtë fetva:
- Zekati dhe Sadekatul-fitri janë farz dhe duhet të dorëzohen vetëm nëpërmjet Bashkësisë Islame.
- Blloqet zyrtare të BI të Bosnjës dhe Hercegovinës janë i vetmi dokument i vlefshëm për pagesat.
- Bejtu-l-mali i BI është i vetmi vend i lejuar për grumbullimin e këtyre mjeteve.
Shkelja e kësaj fetvaje konsiderohet si shkelje e shtyllës së tretë të Islamit dhe nënvlerësim i rëndësisë së Akides dhe Sheriatit.
Thirrje për bashkim: Të jemi një trup e një shpirt në Bashkësinë Islame, të mbrojmë trashëgiminë e të parëve tanë dhe të forcojmë unitetin tonë përballë çdo sfide.
Lutje:
O Allah, forcona në ruajtjen e Islamit!
Na mëso të jemi të bashkuar!
Na jep qëndrueshmëri përballë çdo sprove!
Amin!
Me respekt,
Reisu-l-ulema
Bashkësia Islame e Bosnjës dhe Hercegovinës "
Potuajse të gjitha vendet e rajonit veprojnë në bazë të kësaj fetvaje.
Institucionalizimi i sadakave është forma e vetme për të operuar në një mënyrë të sigurt dhe me bereqet. Për të investuar për brezat e rinj dhe në kohë afatgjatë me anë të sadakave të rrjedhshme dhe formimit të vakëfeve institucionale. Njëkohësisht për të dhënë kontributin tonë duke qenë pranë xhematit dhe për të ndaluar përçarjen mes besimtarëve.
Allahu i pranoftë dhe i bëftë të begata sadakatë dhe punë tona! Amin!